တေယာက္မွ မၾကိဳက္ရင္ ၂၀ ေပးရတဲ့ ေအာ္ဇီေရြးေကာက္ပြဲ

I confirmed that the government of Australia has changed  . . .
အသံ ခပ္တုုန္တုုန္ နဲ႕ ေျပာလိုုက္တဲ့ ၾသစေၾတလ် လစ္ဘရယ္ပါတီေခါင္းေဆာင္ တိုုနီအဲဘတ္ ရဲ႕ မိန္႕ခြန္း မွာ၊ အေပ်ာ္ေတြ ဘယ္ေလာက္ စြတ္ ေနမယ္ဆိုုတာေမးစရာပင္ မလိုုပါ။ ျပံဳးေနတဲ့ သူ႕မ်က္နွာ ေဘး မွာ ၊ ျပံဳးေနတဲ့ သူ႕မိသားစုု သမီး သံုုးေယာက္ရဲ႕အျပံဳးေတြ။ တကယ္ေတာ့ ၊ သူ႕ရဲ႕ ခႏၶာကိုုယ္ ၾကံ႕ခိုုင္မူ နဲ႕ အားကစားလွဳပ္ရွားမူေတြကိုုအျမဲ ဂုုဏ္ယူေနတတ္တဲ့  ျပံဳးျဖဲျဖဲမ်က္နွာ ရယ္.. . ေလဘာပါတီ ကိုု ေျပာစရာ တခုု ရသြားတိုုင္း အားရေနတတ္တဲ့ မ်က္နွာျပဳံးစပ္စပ္ ရယ္ကိုု မၾကာခဏ ဆိုုသလိုု ျမင္ေနၾက ျဖစ္ေနျပီမိုု႕ ၊ အခုု မဲ အနိုုင္ရသြားတဲ့ သူ႕မ်က္နွာဟာထူးျပီးေတာ့  ျပံဳးေပ်ာ္ေနတယ္လိုု႕ မထင္မိေတာ့။

အဲဒီလိုုပဲ ၊ မဲ ရွံဳးသြားတဲ့ ေလဘာပါတီ ေခါင္းေဆာင္ကီဗင္ရုုဒ္ မ်က္နွာကိုု ၾကည့္ေတာ့လည္း ၊ တေလ ွ်ာက္လံုုး မေက်မနပ္မူေတြနဲ႕ မဲ့ ခြက္လာခဲ့ ျပီးမွေတာ့ ၊ ထပ္ျပီး မဲ့ စရာ ရွိေတာ့ဟန္မတူ ။ အေကာင္းဆံုုး အတိုုက္အခံ အျဖစ္ဆက္လက္ၾကိဳးစားသြားမယ္လိုု႕ ထူးျခားစြာပင္ ျပံဳး ျပီး ေျပာေန ေပမဲ့လည္း  မဲ့ျပံဳး သာ ျဖစ္ေတာ့သည္။ အရင္တေခါက္ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ကေနဆင္းရတုုန္းက မ်က္ရည္က် ခဲ့သလိုု မ်ား ျဖစ္အံုုးမလားလိုု႕ စိတ္ပူပန္ေနပံုု ရတဲ့ သူ႕အမ်ိဳးသမီးက၊ေဘးမွာ အရိပ္တၾကည့္ၾကည့္။ မၾကာလွေသးခင္ ေလးငါးလ တုုန္းကမွ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ျပန္ျဖစ္လာရတဲ့သူ ၊ အခုုေတာ့..ေနာက္ထပ္ တဖန္ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္အျဖစ္က ဆင္းေပးရေပအံုုးမည္။ ေရြးေကာက္ပြဲရွံဳးရတဲ့ အျပင္ ၊ အားလံုုးက ဒီအရွံဳးအတြက္ သူ႕မွာ တာ၀န္ရွိတယ္ ဆိုုျပီး ပါတီေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ေတာင္အလိုုမရွိ ေန ေတာ့တဲ့ ၊ သူ႕အျဖစ္က ဆိုုးေတာ့ ဆိုုးလွသည္။ သူကိုုယ္တိုုင္ကလည္း ဒီ အရွံဳးအတြက္သူ႕မွာ တာ၀န္ရွိတယ္လိုု႕ ၀န္ခံ ပါသည္။ ဒီမိုုကေရစီ ဆိုုတာမွာ နိုုင္ငံေရး ေလာကဓံ ကိုုလည္းခံနိုုင္ရည္ရွိ ဦးမွကိုုး ။

ေျပာလည္း ေျပာခ်င္စရာ ေကာင္းေလာက္ေအာင္ ေလဘာပါတီမွာသူ႕ ျပသာနာေတြနဲ႕ သူ ရွဳပ္ေထြးေနခဲ့သည္။ ရွားရွားပါးပါး အနိုုင္ရ ခဲ့တဲ့ ၆ နွစ္တာ ကာလသက္တမ္းေလးကိုု ဒီ့ထက္ရွည္ေအာင္ ဆက္မဆြဲဆန္႕ နိုုင္ခဲ့။ ကိုုယ္ေတြ ၾသစေၾတလ် ကိုု စေရာက္ေတာ့.. . ဂၽြန္ဟား၀ဒ္ အဘိုုးၾကီးရဲ႕ လစ္ဘရယ္ညြန္႕ေပါင္းအစိုုးရ က၊ သက္တမ္း ေတာ္ေတာ္ ရင့္ေနျပီ။  လံုုျခံဳေရး သံုုး ေလးေယာက္ ေလာက္ နဲ႕ ညေနတိုုင္းလမ္းေလ ွ်ာက္တတ္တဲ့ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ အဘိုုးၾကီးကိုု ၊ အားကစား၀တ္စံုု ၾကီးနဲ႕ ေအးေဆးပဲလမ္းေလ ွ်ာက္ ေနတာ ျမင္ေတာ့ သေဘာေတြ က် ခဲ့မိေသးတယ္။ ေနာက္ေတာ့. . . ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္မေျပာနဲ႕. . . ၾသစေၾတလ် တနိုုင္ငံလံုုး  သာတူညီမ ွ်စနစ္ေအာက္မွာ ဆင္းရဲ ခ်မ္းသာ မကြာလွ မခြဲျခားလွပဲ ရိုုးရိုုးရွင္းရွင္း ေနထိုုင္ၾကတာကိုု ၊ ေတြ႕လာရေတာ့၊ ဆရာၾကီး ေရႊဥေဒါင္း လိုုခ်င္တဲ့ လြတ္လပ္ မ ွ်တ တဲ့ ဆိုုရွယ္လစ္လူ႕ေဘာင္ဆိုုတာ.. ဒါပဲဟ လိုု႕ သိလာရေတာ့တယ္ ။  အဲ့ဒီေတာ့လည္း ၂၀၀၈ ခုုနွစ္မွာ လက္၀ဲယိမ္းတဲ့ ေလဘာပါတီ ထူးထူးျခားျခား အနိုုင္ရလာေတာ့ ၊ တိုုင္းျပည္အတြက္ဘာမွပိုုျပီး ဆိုုရွယ္လစ္ ထပ္ဆန္စရာ အေၾကာင္း မရွိေတာ့ ။ ဒီလိုုပဲ အားလံုုး စရိတ္မွ်ကူ စနစ္နဲ႕  လခ မ်ားမ်ားရတဲ့ လူေတြက အခြန္မ်ားမ်ားဆက္ ထမ္း. . . လခ နည္းတဲ့ လူေတြ ၀င္ေငြ မရွိတဲ့ လူေတြကိုု အစိုုးရ က အဲ့ဒီအခြန္ေတြ နဲ႕ ျပန္ ေထာက္ပံ့ ျပန္ျပဳစုု ျပန္ေစာင့္ေရွာက္. . . ဒါပါပဲ ။ အဲ့ဒီေတာ့ ေလဘာပါတီက နည္းနည္း စတန္႕ ထြင္ျပီး ၊ ေလထုုညစ္ညမ္းခ ကာဘြန္အခြန္ ေကာက္မယ္ တိုု႕ ၊  သတၱဳခြန္ေတြ တိုုးျမွင့္မယ္ တိုု႕ ၊ ဆိုုျပီး လုုပ္လာတယ္။သာမာန္ျပည္သူေတြ ကိုုုု ဘာမွမထိခိုုက္ဘူး လိုု႕ ယူဆရေပမဲ့ ၊ အခြန္ထိ မဲ့ ေကာ္ပိုုေရးရွင္းၾကီးေတြက အၾကီးအက်ယ္ကိုု လွံဳ႕ေဆာ္ ကန္႕ကြက္ၾကတယ္။ ေန႕စဥ္ ရက္ဆက္ သတင္းစာ အလယ္ တမ်က္နွာလံုုးျပည့္ေၾကာ္ျငာၾကီးေတြ ထဲ့ ျပီး သူတိုု႕ ကိုု အခြန္တိုုးရင္. . .  လုုပ္ခ လစာေတြ မေပးနိုုင္ရင္ . . .အလုုပ္ေတြ ေလ ွ်ာ့ရင္. . .  ျပည္သူေတြပဲ ထိခိုုက္မယ္ လိုု႕  ျပန္ ျခိမ္းေျခာက္တယ္။ ေရဒီယိုုေတြ တီဗြီေတြ မွာေန႕တိုုင္း ေအာ္တယ္။

 ေနာက္ေတာ့ အဲ့ဒီ အေၾကာင္းရင္းခံ ေၾကာင့္ပဲ ၊ ေလဘာပါတီ ေခါင္းေဆာင္၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ကီဗင္ရုုဒ္ ကိုု သူ႕လက္ေထာက္ ဂ်ဳလီယာေဂးလာ့ဒ္ က၊  ပါတီ၀င္ မဲ နဲ႕ျဖဳတ္ခ်ျပီး  ပထမဆံုုး ၾကားျဖတ္ အမ်ိဳးသမီး၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ျဖစ္လာေတာ့ တယ္။ ဂ်ဳလီယာေဂးလာ့ဒ္ က ၊ အဲဒီ Mining Super Profit Tax ကိုုနည္းနည္း ညွိေပး ျပီး ျပသာနာကိုု ေျဖေလ်ာ့ေပးလိုုက္တယ္။ ဒါေပမဲ့ မိုုင္းနင္း ကုမၸဏီ ၾကီးေတြ ၊ သတၱဳလုုပ္ကြက္ ပိုုင္ရွင္သူေဌးၾကီးေတြ အတြက္ေတာ့ ေလဘာပါတီ ဦးေဆာင္လာတာ ကိုု ဘယ္လိုုမွ ၾကည့္မရ ရွဳမရ ျဖစ္ေနမွာကေတာ့အေသအခ်ာ ။ ဒီၾကားထဲ ၊ အျဖဳတ္ခံလိုုက္ရတဲ့  ကီဗင္ရုုဒ္ကလည္း ၊ နိုုင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီး ေပးထားတာနဲ႕ မေက်နပ္နိုုင္ဘူး ။ သူ႕ကိုု အေၾကာခံလိုုက္ရတာကိုုအခဲမေၾက ဆင္ၾကံ ၾကံ ေနခဲ့တယ္ ထင္ပါရဲ႕ ။ ဂ်ဳလီယာေဂလဒ္  ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္သက္တမ္း ၃ နွစ္အၾကာ မွာ ၊ ဇာတ္လမ္းကျပန္စ ေတာ့ တယ္။

ဒီတခါ ေတာ့ ဂ်ဳလီယာေဂလာ့ဒ္ အလွည့္ပဲ ။ ပါတီထဲမွာ မဲ ျပန္ခြဲျပီး ဂ်ဳလီယာေဂလာ့ဒ္ကိုု ျပန္ျဖဳတ္ခ် လိုုက္ျပန္တယ္။ ဒီတခါေတာ့ ဂ်ဳလီယာေဂလာ့ဒ္ က ျပတ္တယ္။ မ်က္နွာၾကီးမဲ့ျပီး အီပိတ္ ဆင္ၾကံၾကံေနတဲ့ ကီဗင္ရုုဒ္ ထက္ ပိုုျပတ္သားတယ္။ ဒီတေခါက္ မဲခြဲ လိုု႕သူရွံဳးရင္ ပါလီမန္ထဲကိုု ကိုု ျပန္ကိုု မလာေတာ့ဘူး ဆိုုျပီး ၊ တခါတည္း ေပ်ာက္သြားလိုုက္တာ၊ အခုု သူတိုု႕ပါတီ ၾကီး အရွံဳးၾကီး ရွံဳးသြားတဲ့ အခ်ိန္ထိကိုု သူမ ကိုု ဘယ္မီဒီယာသတင္းမွာမွ မေတြ႕ရ ။ ဒါေပမဲ့ မေန႕ညကေတာ့ ၊ လေပါင္းမ်ားစြာ ညိမ္သက္ေနတဲ့ သူ႕ ေဖ့စ္ဘြတ္ စာမ်က္နွာကေနျပီး၊ ကီဗင္ရုုဒ္ နဲ႕ ေလဘာပါတီေခါင္းေဆာင္ တခ်ိဳ႕ကိုုအားေပးထားတဲ့ ၀ါက် တခ်ိဳ႕ နဲ႕ အတူ ၊ အနိုုင္ရ ပါတီကိုု ကြန္ဂရက္က်ဳေလးရွင္း လုုပ္ထားတဲ့စာေၾကာင္းေလးေတြ တက္လာခဲ့တယ္။ သူ႕ခမ်ာ . . . ဟိုု ေယာက္်ားၾကီး ၂ ေယာက္ကသာ ၊ မဲ နိုုင္မိန္႕ခြန္းမွာေရာ မဲရွံဳး မိန္႕ခြန္းမွာပါ ၊ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္တာ၀န္ ၃ နွစ္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့တဲ့မိန္းမ တေယာက္ နာမယ္ကိုု တခြန္းတပါဒ မွ ၊ ထဲ့မေျပာေပမဲ့ လိုု႕ ၊ သူကေတာ့ ေျပာရွာ အားေပးရွာပါတယ္။

ဘာပဲေျပာေျပာ ဒီအမ်ိဳးသမီးကိုု ေတာ့ သေဘာက်မိတယ္။ သူကိုုယ္တိုုင္အဂၤလန္ကေန ေရႊ႕ေျပာင္းအေျခခ် လာတဲ့ ေက်ာက္မီးေသြးမိုုင္းတူးသမားတေယာက္ရဲ႕ သမီး အျဖစ္၊ အလုုပ္သမား လူတန္းစား နဲ႕ သာမန္ျပည္သူေတြရဲ႕ အက်ိဳးကိုု ပိုုၾကည့္တာကေတာ့ သိသာလွသည္။၀န္ၾကီးခ်ဳပ္တေယာက္ ျဖစ္လာလိုု႕ တာ၀န္ပိုုခံ လာရတာကလြဲ လိုု႕ ေန႕စဥ္ ပါလီမန္ထဲမွာ သူမ၀တ္ေနတဲ့ အေပၚ၀တ္ ကုုတ္အက်ီ ၤေတြ ေတာင္ မွတ္မိေနရေလာက္ တဲ့ နိုုင္ငံေခါင္းေဆာင္ လုုပ္သူတေယာက္ ကိုု ျမင္ေတာ့ ၊ မုုန္႕ဟင္းခါးေရာင္းမယ္တို႕ ေကာ္ဖီဆိုုင္ဖြင့္တာတိုု႕ ထမင္းဆိုုင္ဖြင့္တာတိုု႕  ယာေတာအိမ္ၾကီးနဲ႕ ေမြးျမဴေရးလုုပ္ျပတာတိုု႕ ၊ လယ္သမားေတြေျမသိမ္းတာေတြ ရပ္ပါဆိုုျပီး လူလိုု အသံေကာင္းဟစ္ျပီး အစိုုးရပိုုင္ စက္ရံုုေတြ ေျမေတြကိုုလက္သိပ္ထိုုး ယူထားတဲ့ ျမန္မာျပည္က အသီးသီး အသက ေသာ နိုုင္ငံေခါင္းေဆာင္ ဆိုုသူမ်ားကိုုသတိရမိတယ္။  အဲဒီလိုု အေပၚယံ ေရႊမွဳန္က်ဲျပီးအထဲက ေလာက္ထိုုး ခ်စား ေနတဲ့ အုုပ္ခ်ဳပ္မူ လူေနမူပံုုစံ တခုုစီကေန   ေျပာင္းေရႊ႕ လာသူ တေယာက္မိုု႕  ၊ ( အခြန္ထမ္းရတာ ေလးလံေသာ္ျငားလည္း ) သာတူညီမ ွ်ဆိုုရွယ္လစ္၀ါဒ စစ္စစ္ကိုု မူအားျဖင့္ နွစ္သက္ေထာက္ခံ မိတာ ဆန္းေတာ့မဆန္း ။ ျပီးေတာ့လတ္တေလာမွာ မွ ၊ အလုုပ္သမားသမဂၢေတြ ကိုု စိတ္၀င္တစား ေလ့လာေနမိေတာ့ ၊  ဒီ တခ်ီ ေရြးေကာက္ပြဲ မွာ ၊ ေလဘာပါတီ ရွံဳးသြားရတာကိုု ၊ စိတ္ေတာ့ မေကာင္းမိဘူး။ ဒီပံုုအတိုုင္း ဆိုု ေနာက္တခ်ီ ျပန္လာဖိုု႕ ေတာင္ မလြယ္။အားလံုုးကလည္း ၊ ပါတီတြင္း ေခါင္းေဆာင္ မညီညြတ္မူေၾကာင့္ ၊ လူထုု ရဲ႕ ယံုုၾကည္မူေတြေလ်ာ့ျပီး ေရြးေကာက္ပြဲ ရွံဳးရတယ္ ဆိုုတာကိုုပဲ ထပ္ကာ ထပ္ကာ ေျပာေနၾကေတာ့တယ္ ။ အဂၤလန္ကမီလီဘန္ တိုု႕ ေလဘာပါတီကေတာင္ ၾသစေၾတလ် ေလဘာပါတီ ကိုု သင္ခန္းစာ ယူဖိုု႕ သံုုးသပ္ေနၾကရသတဲ့။

ေျပာသာ ေျပာတယ္။ ေလဘာကိုု မူအားျဖင့္ သေဘာက်ရင္ေတာင္၊ ဒီ မ်က္နွာမဲ့ၾကီး နဲ႕  ၾကိတ္ၾကံေနတတ္တဲ့ကီဗင္ရုုဒ္ ဆက္အနိုုင္ရရင္ လည္း ၊ လူအားျဖင့္ေတာ့ ၊ စိတ္ပ်က္မိမွာပဲ ။ ၾသစေၾတလ် နိုုင္ငံေရးမ်ား.. . လူရွား လိုုက္ပံုု ။  တဖက္က ေျပာင္စပ္ စပ္မ်က္နွာေပး နဲ႕ ကာယဗလ တျပျပ လုုပ္ေနတဲ့ တိုုနီအဲဘတ္ ၾကီး ၊ တက္လာေတာ့ လည္း ၊ အခုု စိတ္ညစ္ရတာပါပဲ။  အသိ အဖုုိုုးၾကီး တေယာက္က ဆိုု . . .  ငါေတာ့  တေယာက္မွမၾကိဳက္လိုု႕ မဲသြားမေပးဘူး ဒဏ္ေၾကးပဲ ေဆာင္လိုုက္တယ္ . . . တဲ့။ ဒီမွာက.. မဲ မေပးမေနရ ကိုုး။ တေယာက္မွ မၾကိဳက္လိုု႕ မဲမေပးခ်င္ရင္ေတာ့ ဒဏ္ေငြ ၂၀ ပဲ ။

တကယ္ေတာ့ ကိုုယ္ေတြ ေနတဲ့ ျမိဳ႕မွာက ၊ ေလဘာ လည္း အားသိပ္မေကာင္း၊ လစ္ဘရယ္ လည္း အားသိပ္မေကာင္းပဲ ၊ ေနရွင္နယ္ လိုု႕ ေခၚတဲ့  ပါတီက အစဥ္အလာ ရွိတာ။  ဒါမဲ့ ကိုုယ္ မွ ေနရွင္နယ္ မဟုုတ္တာ  ၊ ေနရွင္နယ္ပါတီ ဆိုု ပိုုေတာင္ ေ၀းေရာ ။

တကယ္က ဒီနွစ္ ၊ ဂ်ဳလီယမ္အာဆမ္ ရဲ႕  ၀ီကီလိ ပါတီအသစ္ကိုု စိတ္၀င္စားေနမိ တာ။ ျဖစ္ခ်င္ေတာ့သူ႕ခမ်ာ . . . ၀ီကီလိ ကသာ တကမၻာလံုုးမွာ ဟိုုးဟိုုးေက်ာ္ခဲ့ေပမဲ့ ၊ သူ႕ ၀ီကီလိ ပါတီေလးမွာျဖင့္၊  မဲက တစ္  ရာနွံဳးေတာင္ မျပည့္ ရွာ။  အကယ္လိုု႕ ကံေကာင္း မီးေကာင္း ပါလီမန္ မွာ ၀ီကီလိက ၊ ခံုု တခံုု ရ ရင္ေတာင္ ၊ အီေကြေဒါ သံရံုုးထဲက အျပင္ထြက္တာနဲ႕ ဖမ္းခံထိ နိုုင္တဲ့မစၥတာ ဂ်ဳလီယမ္အာဆမ္ ခမ်ာ ၊ သူ႕ မိခင္ ၾသစေၾတလ်နိုုင္ငံ ကိုု ဘယ္လိုု ျပန္လာ ျပီး ၊နိုုင္ငံေရးလုုပ္မယ္လိုု႕ စိတ္ကူးယဥ္ ေနခဲ့ ေလ သလဲ မသိ။ ခုုေတာ့ အီေကြေဒါ မွာ ပဲ ဆက္ေနေပဦးေတာ့အာဆမ္း ေရ ။

တကယ္ေတာ့လည္း ၊ ဒီမိုုကေရစီ လူ႕ေဘာင္ နဲ႕ ပါလီမန္ စနစ္ကိုုအေသအခ်ာ အက်အန တည္ေဆာက္ထားျပီး တဲ့ ေနာက္မွေတာ့၊ ဘာပါတီပဲ တက္တက္ . . . လက္၀ဲပဲ ယိမ္းယိမ္း. . .လယ္ယာပဲ ထိုုးထိုုး . . . အလယ္ေခါင္ပဲ က်က် . . . ဘာမွ ထူးျပီး ေၾကာင့္ၾကစရာ မလိုုလွေတာ့ပါဘူးေလ။ေနာက္ျပန္သြားမွာ တိုု႕ . . . ေခ်ာက္ထဲ က်ခါနီးမွာတိုု႕  ကိုုလည္း ပူပင္ေနစရာ မရွိ ပါဘူး။ ေျပာၾကစတမ္းဆိုု၊ ျမန္မာျပည္က ၁၉ ၉ ၀ ဒီမိုုကေရစီ ပါတီစံုု ေရြးေကာက္ပြဲၾကီးမွာ ျခိမ့္ျခိမ့္သဲသဲ အူလွိဳက္သဲလွိဳက္ေသာင္ျပိဳကမ္းျပိဳ မဲေတြထဲ့ခဲ့  ေအာင္ပြဲခံခဲ့တာၾကီးကိုု ၾကံဳဘူး ခဲ့တဲ့  ျမန္မာ လူမ်ိဳး တေယာက္အေန နဲ႕ ေတာ့ ၊ ၾသစေၾတလ် က ေရြးေကာက္ပြဲ ဆိုုတာ စိတ္လွဳပ္ရွားစရာ နည္းပါးလြန္းလွပါတယ္ေလ။အင္းေလ. . .   ဒါကပဲ နိုုင္ငံ တနိုုင္ငံ ရဲ႕တည္ျငိမ္တဲ့ အလွတရား တခုု . . . ခိုုင္မာတဲ့ ယႏၱယားတခုု မဟုုတ္လား. . . ။

K.ေကသြယ္
၈ ရက္ စက္တင္ဘာ ၂၀၁၃

ေရြးေကာက္ပြဲစနစ္ ဒီဇုိင္းဆြဲျခင္း

ကမၻာ့ႏုိင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပပံုေတြ အေၾကာင္း International Institute for Democracy and Electoral Assistance က စာအုပ္ကို ျမန္မာလို ဘာသာျပန္ထားလို႔ အသံုး၀င္မယ္ထင္တယ္။ အမ်ားစု ကိုယ္စားျပဳစနစ္၊ အခ်ဳိးက်ကိုယ္စားျပဳစနစ္၊ စနစ္ေရာ (mixed systems) အစရွိသျဖင့္ ေတာ္ေတာ္ေလး ျပည့္၂စံု၂ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ Connection နဲ႔ ေဒါင္းလုပ္ဆြဲလို႔ရမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။

Electoral System Design: The New International IDEA Handbook (Burmese)

အခ်ဳိးက်မဲေပးစနစ္ (PR) အေၾကာင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္

ပီမွ အာ ၾကေစခ်င္သည္

ပီမွ အာ ၾကေစခ်င္သည္

ဇာဂနာ

တကယ္ေတာ့ သည္ဇာတ္လမ္း၏ အစမွာ ၂၀၁၂ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁၅ရက္ေန႔ျဖစ္သည္။ အေမရိကားသုိ႔ ကၽြန္ေတာ္ ေခတၲ ေရာက္ေနခ်ိန္မွာ ဆန္ဖရန္ စစ္စကိုၿမိဳ႕ အနီးရွိ စတန္းဖို႔ဒ္ တကၠသိုလ္သို႔ လည္ခြင့္ႀကံဳခဲ့သည္။ ကၽြန္ေတာ္ ေထာင္ထဲမွာ ရွိေနစဥ္က လယ္ရီဒိုင္းမြန္း ေရးသားသည့္ ဒီမိုကေရစီ စိတ္ထားဆိုေသာ စာအုပ္ကို ဖတ္ဖူးသည္။ ႏွစ္ျခိဳက္ဖူး၏။ သည္အေၾကာင္းကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ၀ါရွင္တန္မွာ ရွိေနစဥ္ NEDမွာ ျပဳလုပ္သည့္ ေဟာေျပာပြဲ၌ ထည့္ေျပာမိလိုက္သည္။ ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ ပေရာ္ဖက္ဆာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းက NEDမွ သံုးလတစ္ႀကိမ္ ထုတ္ေ၀ေနသည့္ ဒီမိုကေရစီ ဂ်ာနယ္၏ ေခါင္းကိုင္ ဖခင္ျဖစ္ေနေလသည္။ သည္မွာတင္ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းႏွင့္ ဆံုေတြ႕ဖို႔ အေၾကာင္း ဖန္လာေတာ့၏။ NEDမွာ အမႈထမ္းခဲ့ေသာ ကိုမင္းဇင္က ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္း၏ ေက်ာင္းသား။ ကိုမင္းဇင္မွတစ္ဆင့္ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းက သူ႕ေက်ာင္းေတာ္ႀကီးဆီသို႕ ကၽြန္ေတာ့ကို ဖိတ္ေခၚ လိုက္ေလသည္။

ကၽြန္ေတာ္ေရာက္သြားေတာ့ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းႏွင့္ စကား ေတြအမ်ားႀကီးေျပာခဲ့သလို သူ႔ဆီ ကတစ္ဆင့္ တျခားေသာ ျမန္မာ့ အေရးကို စိတ္၀င္စားသည့္ ႏိုင္ငံ ေရး သိပၸံဆရာႏွင့္ အဆက္အ သြယ္ ရခဲ့သည္။ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းက ျမန္မာျပည္အေၾကာင္း ေကာင္းေကာင္းသိသည္။ ေတာ္ ေတာ္လည္းေလ့လာထားသည္။ ေစ့ ေစ့စပ္စပ္ေဆြးေႏြးသည္။ ႏိႈက္ ႏိႈက္ခၽြတ္ခၽြတ္ေမးတတ္သည္။ သို႔ ျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ စကား၀ိုင္းက အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္ ယူခဲ့၏။ အျပန္ မွာ ျမန္မာျပည္လာလည္ဖို႔ ၊ ျမန္ မာျပည္မွာ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္း အေနျဖင့္ ေဟာေျပာပို႔ခ်ေပးဖို႔ ကၽြန္ေတာ္ ဖိတ္ၾကားမိခဲ့သည္။
တကယ္ေတာ့ ဒါသည္ပင္ စိတ္ကူးယဥ္ နည္းနည္းဆန္ေနသည္။ သူတို႔လို မအားလပ္ေသာ၊ အခ်ိန္ႏွင့္ ေငြေၾကးကို ထပ္တူခ်ထားေသာ နာမည္ေက်ာ္ ပေရာ္ဖက္ဆာ တစ္ေယာက္အဖို႔ ျမန္မာျပည္ကို အလည္အပတ္ လာဖို႔ဆိုတာ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ သို႔ေသာ္ ဒါသည္ တစ္ကယ္ျဖစ္ခဲ့၏။ ေနာက္ေလးလ အၾကာမွာ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္း ျမန္မာျပည္သို႔ တစ္ပတ္ၾကာ လာေရာက္ လည္ပတ္မည္ဟု သိရသည္။ သူ႔ဆီက အီးေမးလ္ ရခ်ိန္မွာ ကၽြန္ေတာ္ ဥေရာပသုိ႔ ေရာက္ေနၿပီ။ ရန္ကုန္ျပန္လို႔ကလည္း မျဖစ္ႏိုင္။ ခရီးစဥ္အရ ဂ်ာမနီသို႔ လွည့္ရဦးမည္။ သို႔ေသာ္ သူမျပန္ခင္ တစ္ရက္အလိုမွာ ရန္ကုန္ျပန္ ေရာက္ေအာင္ ျပန္ခဲ့ပါမည္ဟု သူ႔ကို ကတိေပးခဲ့သလို ကၽြန္ေတာ္တို႔၏ HOME (House of Media & Entertainment) မွာ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး တစ္ခုခု ေဟာေျပာေပးဖို႔ ပန္ၾကားလိုက္ရသည္။

ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းက အေျပာႏွင့္ လက္ေတြ႕ ထပ္တူက်သူပင္။ ကၽြန္ေတာ္ မရွိေသာ္လည္း ကိုေဇာ္သက္ေထြး၏ စီမံမႈျဖင့္ ႏွစ္ရက္တိုင္တိုင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ HOMEမွာ ဒီမိုကေရစီ နည္းက်က် အသြင္ကူးေျပာင္းျဖစ္စဥ္ကို ေဟာေျပာပို႔ခ်ခဲ့သည္။ လူငယ္ ေက်ာင္းသား ႏိုင္ငံေရးသမားေလးေတြက စလို႔ စာေရးဆရာ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြထိ လာေရာက္ နာယူၾကသည္။ သူ၏ ေဟာေျပာခ်က္ အခ်ိဳ႕ကို ေကာက္ႏႈတ္ၿပီး လြတ္ေျမာက္နည္းပညာဟူသည့္ စာအုပ္ေလးတစ္အုပ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ထုတ္ခဲ့ဖူးသည္။

ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္း မျပန္ခင္ ကၽြန္ေတာ္ ရန္ကုန္ျပန္ေရာက္ခဲ့၏။ သူႏွင့္အတူ ႏိုင္ငံေရး ပါတီ တစ္ခ်ိဳ႕မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ာႏွင့္ လိုက္ေတြ႕ခဲ့ရသလို ႏိုင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲ အတြက္ ထဲထဲ၀င္၀င္ ပါ၀င္ လုပ္ေဆာင္ေနသူမ်ားႏွင့္ပါ ေတြ႕ဆံုခဲ့ရသည္။ သည္မွာတင္ ကၽြန္ေတာ္ စတင္ေျပာဆို ရေတာ့မည့္ ပီအာရ္ ဆိုတာႀကီး ေပါက္ဖြား ရွင္သန္လာပါေတာ့သည္။

ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းက ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးခ်ိန္တြင္ ေရာက္လာခဲ့သူ ျဖစ္သျဖင့္ အႏိုင္အ႐ံႈး အေျဖကို ရိပ္စားမိသူလည္း ျဖစ္၏။ သို႔ေသာ္ ၂၀၁၅မွာ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပခဲ့လွ်င္ ႀကံ႕ခိုင္ေရးပါတီ တစ္ပါတီတည္း (သို႔မဟုတ္) NLD တစ္ပါတီတည္းက အမ်ားဆံုး အႏိုင္ရခဲ့ေသာ္ ဆိုသည့္ အေျခအေနအေပၚ မူတည္ထားၿပီး ေဆြးေႏြးသြားခဲ့သည္။ သူႏွင့္ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးေနသူမ်ားထဲမွာ ႀကံ႕ခိုင္ေရးေရာ NLDပါ မပါသည့္ အတြက္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာဆိုျခင္းလည္း ျဖစ္၏။ သူက စဥ္းစားစရာေတြကို တင္ျပျခင္း အႀကံေပးခဲ့ျခင္သာ ျဖစ္ၿပီး (ဒါကိုလုပ္မွျဖစ္မယ္)ဟု တစ္ခ်က္လႊတ္ အမိန္႔ေတာ္ထုတ္ခဲ့ျခင္း မဟုတ္ေခ်။
ယခု ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံက က်င့္သံုးေနသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲ စနစ္က First Past the Post (ခ) မဲ အသာရသူက ႏိုင္သည့္ စနစ္ျဖစ္သည္။ ဖဲသမား စကားႏွင့္ဆိုရေသာ္ အတိုက္မရွိ၊ ႏိုင္သူစားစတမ္းပင္ ျဖစ္သည္။ ဒါကို တစ္ခ်ိဳ႕က သိပ္မႀကိဳက္ခ်င္။ တစ္မဲႏိုင္လည္း အကုန္ႏိုင္ တစ္ေထာင္မဲႏိုင္လည္း အကုန္ႏိုင္ဆိုတာ မမွ်တဖူးလို႔ ထင္လာၾက၏။ ေ၀စားမွ်စား လုပ္ခ်င္သည္။ သည္ေတာ့ PR (ခ) Proportional Representationဟူသည့္ ေ၀ပံုက်စနစ္ကို ေလ့လာ စမ္းသပ္ၾကည့္ဖို႔ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္း မြန္းက အႀကံျပဳသည္။

၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလထုတ္ ဒီမိုကေရစီ ဂ်ာနယ္ထဲမွာလည္း သူက PRစနစ္ကို စဥ္းစားသင့္ေၾကာင္း ထည့္ေရးခဲ့ပါေသးသည္။ အမွန္ကေတာ့ PRစနစ္ကို ျမန္မာျပည္မွာ သံုးသင့္သည္ဟု သူက အႀကံျပဳခဲ့တာမဟုတ္။ အစိုးရႏွင့္ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရး ပါတီ(သို႔) အဖြဲ႕အစည္းတို႔ အၾကားမွာ ႏိုင္ငံေရး ပဋိဥာဥ္တစ္ရပ္ ပီပီျပင္ျပင္ ရွိသင့္သည္ဟု အႀကံျပဳျခင္းသာ။ ထိုပဋိဥာဥ္ ရေအာင္လည္း အတိုက္အခံတို႔ဖက္မွ အားထုတ္သင့္သည့္ အခ်က္မ်ားကို တင္ျပ ေဆြးေႏြးျခင္းသာ။ ထုိေဆာင္းပါးကို ေသေသခ်ာခ်ာ ဖတ္႐ႈခဲ့ေသာ္ ဆရာ လယ္ရီဒိုင္းမြန္းက ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္မီ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒကို ျပင္ဆင္ေရးသည္ အလြန္တရာ အေရးႀကီးေၾကာင္း အႀကံျပဳလိုရင္းသာျဖစ္၏။
အကယ္၍သာ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ မျပင္ႏိုင္ခဲ့လွ်င္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ ႏိုင္ငံေရး အက်ပ္အတည္း ဆိုက္ႏိုင္သည္။ သည္လိုအက်ပ္အတည္း ဆိုက္ခဲ့ေသာ္ ေရွာင္ရွားႏိုင္ေစဖို႔ PRစနစ္ကို စဥ္းစားထားသင့္ေၾကာင္း အဆိုျပဳသက္သက္သာ။ (ကၽြန္ေတာ္ မမွားဖူးဟုဆိုလွ်င္ ဆရာေက်ာ္၀င္း သည္ေဆာင္းပါးကို ျမန္မာဘာသာသို႔ ျပန္ဆိုေရးသားၿပီးၿပီ ထင္ပါသည္။ ျပန္လည္ ဖတ္႐ႈႏိုင္ပါ၏)
အခုေတာ့ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ သည္ေ၀ပံုက် စနစ္ကို ေဆြးေႏြးဖို႔အထိ ေနရာယူလာခဲ့ေခ်ၿပီ။ ပထမ တစ္ခုႏွင့္ေတာင္ အသား မက်ေသးသည့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံကို ေတာင္စမ္း ေျမာက္စမ္း မလုပ္ေစခ်င္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ငယ္ငယ္က ခဏခဏ ေျပာင္းေျပာင္းၿပီး စမ္းသပ္ခဲ့သည့္ ပညာေရး စနစ္ေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္၏ ပညာေရး ဘယ္ေလာက္ နိမ့္က်ခဲ့ၿပီဆိုတာကို သတိတရား ရၾကေစခ်င္သည္။ ဘာမွ ေနသား မက်ေသးေသာ တိုင္းျပည္ကို ဓါတ္ခြဲခန္းထဲ ထည့္ၿပီး စမ္းသပ္ေနဖို႔ မသင့္ေတာ္ပါ။
တကယ္တမ္း ေရြးေကာက္ပြဲ စနစ္ အေၾကာင္း ေျပာၾကစတမ္းေဟ့ဆိုလွ်င္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေျပာပါမည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျပည္သူေတြ ေလ့လာႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားၿပီး တင္ျပခ်င္ပါသည္။ သူမ်ားပီတိုင္း ကိုယ္မပီပဲ အာခ်င္သူမ်ားကိုလည္း စဥ္းစားၾကပါဦးဟု ဆိုခ်င္သည္။

ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ကိုယ့္ပါတီက ရသည့္ေထာက္ခံမဲ ရာခိုင္ႏႈန္းအလိုက္ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ထိုင္ခံု အေရအတြက္ ခြဲတမ္းရသည့္ စနစ္ကို ပီအာရ္ဟု ဆိုရေပမည္။ ဆိုၾကပါစို႔။ လာမည့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ တူေမာ႐ိုး ပါတီက ေထာက္ခံမဲ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ရခဲ့ေသာ္ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာရွိသည့္ ကိုယ္စားလွယ္ အေရအတြက္၏ ေလးပံုတစ္ပံု (၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္း)ကို ရမည္ျဖစ္သည္။ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ အေရအတြက္ ၃၀၀ ဆိုလွ်င္ တူေမာ႐ိုးပါတီက ကိုယ္စားလွယ္ ၇၅ ေနရာ ရေပမည္။

သည္ေနရာမွာ ေမးစရာ ရွိလာသည္။ တူေမာ႐ိုး ပါတီအေနျဖင့္ တာေမြၿမိဳ႕နယ္မွာ ၀င္ၿပိဳင္ၿပိဳင္၊ မင္းဘူးၿမိဳ႕နယ္မွာ ၀င္ၿပိဳင္ၿပိဳင္၊ အႏိုင္အ႐ံႈး အေရးမပါေတာ့ဘူးလား။ မဲအေရအတြက္ကိုသာ အဓိက ထားသျဖင့္ ႏိုင္တာ႐ံႈးတာ ဘာမွမလိုေတာ့ပါဘူး။ ဒါဆို မဲေပးရတဲ့ ျပည္သူေတြက မဲအႏိုင္အ႐ံႈး စာရင္းနားေထာင္ၿပီး ရင္မခုန္ၾကရေတာ့။ မေပ်ာ္ၾကရေတာ့။ ဘယ္သူေတြႏိုင္ၿပီး လႊတ္ေတာ္ထဲ ဘယ္သူေတြ ဘယ္ေရာက္ ကုန္မယ္ဆိုတာေတာင္ သိရမွာ မဟုတ္ေတာ့ေခ်။ ကိုယ့္ၿမိဳ႕နယ္၏ ကုိယ္စားလွယ္က ဘယ္သူဘယ္၀ါေတာင္ သိရဖို႔ မလြယ္ေတာ့။

သည္ေတာ့ ပီအာရ္ စနစ္မွာ ဘယ္သူ႔ကို မဲေပးရမည္နည္း။ ဒါေမးစရာ ေမးခြန္းတစ္ခု ျဖစ္သည္။ ပါတီကိုၾကည့္ၿပီး မဲေပးရေလာက္ေအာင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္က ပါတီေတြ ေလာက္ေလာက္ လားလား ျဖစ္ၿပီလား ျပည္သူေတြ မဲေပးတဲ့ အလုပ္ႏွင့္ က်င့္သားရၿပီလားဟု ဦးဆံုးေမးရေတာ့မည္။
ပီအာရ္ စနစ္မွာ ပါတီက လူစာရင္းကို ကိုင္ထားသည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျပည္သူေတြက သည္စာရင္းကို ဘာမွ ေျပာင္းပိုင္ခြင့္မရွိ။ ပါတီေခါင္းေဆာင္ေတြ လက္ထဲမွာသာ အာဏာရွိ၏။ ကုိယ္စားလွယ္ေတြ လက္ထဲမွာလည္း ဘာအခြင့္အေရးမွမရွိ။ ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ေတြက မႀကိဳက္ရင္ မႀကိဳက္သလို ေျပာင္းခြင့္ရွိေနသည္။ သည္မွာတင္ စာရင္းနဲ႔ေရြးမွာလား၊ နယ္ေျမ အပိုင္းအျခားနဲ႔ ေရြးမွာလား။ တစ္ႏိုင္ငံလံုး အတိုင္းအတာနဲ႔ ေရြးမွာလားဆိုတာေတြကိုပါ ထည့္သြင္း စဥ္းစားရေတာ့သည္။ မဲေပးမည့္ ျပည္သူေတြ အတြက္ စိတ္႐ႈပ္စရာေတြ ရွိပါေသးသည္။ ပီအာရ္ ဆိုတာႏွင့္ ၿပီးမသြားေသးပါ။

၁။ Cumulation ေခၚ ကိုယ္ႀကိဳက္လွ်င္ သံုးမဲအထိ ေပးခြင့္ရွိေသာ စနစ္မ်ိဳးလည္းရွိေန ျပန္ပါသည္။
၂။ Cross voting ေခၚ တစ္ခါမဲေပးလွ်င္ ႀကိဳက္ရာပါတီ သံုးခုေလာက္ကို မဲေပးခြင့္ ရႏိုင္တာမ်ိဳးလည္း ရွိေနျပန္ပါသည္။
မဲတစ္ခါေပးလွ်င္ ကိုယ္ႀကိဳက္တာ ကိုယ္တစ္ေယာက္တည္း ေရြးေပးေနရသည့္ စနစ္မွာေတာင္ ေတာ္ေတာ္ ခ်ာလပတ္လည္ေနသည့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ ျပည္သူကို စိတ္ဒုကၡေရာက္ေအာင္ မလုပ္ၾကေစခ်င္။ မဲေပးရာမွာ စိတ္ပ်က္စိတ္ညစ္ၿပီး မဲ႐ံုကို ေ၀ါနဲ႔ပင့္တာေတာင္ ျပည္သူေတြ လာခ်င္ စိတ္ေပ်ာက္ေအာင္ မလုပ္သင့္ပါ။
ဒါ ကၽြန္ေတာ္ အႁမြက္ပဲေျပာတာျဖစ္သည္။ ပီအာရ္ စနစ္ေအာက္မွာ
၃။ Ley de lemas (ခ) သမၼတ ႏွင့္ ကုိယ္စားလွယ္ကို တစ္ပါတည္း ေရြးေပးရသည့္ စနစ္လည္း ရွိ၏။
၄။ STV (Single Transferable) မဲကို ပထမ ဦးစားေပး၊ ဒုတိယ ဦးစားေပးႏွင့္ ေရြးေပးရတာမ်ိဳးလည္း ရွိ၏။
၅။ SV (Supplementry Vote) ေခၚ အပိုေဆာင္း ေပးရတဲ့မဲေပး စနစ္ဆိုတာလည္း ရွိေသးသည္။ ကိုယ္ႀကိဳက္သည့္ ပါတီကို ေရြးေပးရသလို တျခားပါတီေတြထဲက ေနာက္ထပ္ တစ္ပါတီကိုပါ အပို (အဆစ္) ေရြးေပးခဲ့ရတာမ်ိဳးပင္။

သည္ေလာက္ ေယာက္ယက္ခတ္ေနသည့္ စနစ္မ်ိဳးကိုမွ တိုင္းျပည္မွာ က်င့္သံုးတာက ဘာေၾကာင့္လဲဟု ေမးရမည္။ သည္စနစ္ကို လႊတ္ေတာ္က လက္ခံ ေဆြးေႏြးတာကိုေတာ့ အျပစ္မတင္ လိုေသာ္လည္း မေရာင္ရာ ဆီမလူး ၾကေစခ်င္ပါ။
ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ အခုခ်ိန္ တကယ္တမ္း အေရးႀကီးေနတာက ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးသာျဖစ္သည္။ သည္လို အက်ပ္အတည္းမ်ိဳးထဲကေတာင္ မထြက္ႏိုင္ေသးခ်ိန္မွာ ေနာက္ထပ္ သပြတ္အူ တစ္ခုကို ခ်မျပသင့္ေသးပါ။ ျမန္မာ ျပည္သူ ျပည္သားေတြ ခင္မ်ာ စား၀တ္ေနေရး ႏွင့္ ေထြးလံုးရစ္ပတ္ ျဖစ္ေနခ်ိန္မွာ စိတ္ပ်က္ေအာင္ စိတ္႐ႈပ္ေအာင္ စိတ္အားငယ္ေအာင္ စိတ္ဓာတ္က်ေအာင္ ႏိုင္ငံေရးကို စိတ္ကုန္ခမ္းသြားေအာင္ ႏိုင္ငံေရး သမားေတြ လုပ္ေနၾကမွာလားဟု တည့္တည့္ေမးခ်င္သည္။

တကယ္ေတာ့ PR စနစ္ကို အသံုးမ၀င္ဖူး၊ မေကာင္းဖူးဟု ကၽြန္ေတာ္ေျပာေနျခင္း မဟုတ္၊ လတ္တေလာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံႏွင့္ မသင့္ေတာ္ေသးပါဟု ဆိုလိုျခင္းသာျဖစ္သည္။ လက္ရွိက်င့္သံုး ေနေသာ First Past the Post ေခၚ သာသူ အကုန္စား စနစ္က တစ္ပါတီတည္းကို လႊတ္ေတာ္မွာ အားေကာင္းေစၿပီး အာဏာရွင္ေတြ ျဖစ္လာေစသည္ဟူေသာ ေရႊဥာဏ္ရွင္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ မမႀကီး၏ စကားကို TVမွာ ၾကားလိုက္ရေတာ့ အံ့အားသင့္မိသည္။ ၿပိဳင္ပြဲဆိုတာကေတာ့ ႐ံႈးမွာေၾကာက္လွ်င္ ေစာေစာကပင္ မ၀င္ၾကတာ ေကာင္းပါသည္။ မဲ႐ံုႏွင့္ ျပည္သူက်င့္သား ရသြားေအာင္ေတာ့ ေစာင့္ေစခ်င္ပါ သည္။

လမေစ့ေသာ ကေလးအတြက္ အႏၲရာယ္ရွိပါသည္။ လမေစ့တာကိုမွ ဇြတ္အတင္းေမြးခ်င္ ေနပါက ကိုယ့္ဖာသာပဲ ဗိုက္ႀကီးၾကပါဟု ေျပာလိုက္ခ်င္ပါေတာ့တယ္။

 - ဇာဂနာ